مبانی نظری دیدگاه آلوسی و علامه طباطبایی در مورد توحید و صفات الهی
| دسته بندی | علوم انسانی |
| بازدید ها | 0 |
| فرمت فایل | docx |
| حجم فایل | 107 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 43 |
مبانی نظری دیدگاه آلوسی و علامه طباطبایی در مورد توحید و صفات الهی
توضیحات: فصل دوم پایان نامه کارشناسی ارشد (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)
همراه با منبع نویسی درون متنی به شیوه APA جهت استفاده فصل دو پایان نامه
توضیحات نظری کامل در مورد متغیر
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب
منبع : انگلیسی وفارسی دارد (به شیوه APA)
نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت doc
قسمتی از متن مبانی نظری
خلاصه ای از کار:
توحید و صفات ازنگاه آلوسی و نقد آن
یکی از مسائل مهم همه ادیان آسمانی، مسئله توحید و اثبات یکتایی و یگانگی، وحدانیت و احدیت ذات حق است، توحید به معنی نفی شریک و نفی تعدد و نفی ترکیب است، خداوند، شریک و
……………..
-اختلاف دیدگاه در صفات الهی
قبل از ورود به بحث دیدگاه مفسران تفسیری لازم است نکاتی در باره اختلاف عقائد فِرَق اسلامی در باره توحید و صفات بیان شود.
شهرستانی در کتاب ملل و نحل در این باره می فرماید: گروهی از پیشینیان (سَلَف) برای خداوند صفات ازلی، علم، قدرت، حیات، اراده، سمع، کلام و...اثبات کردند هم چنین برای خداوند صفاتی مانند یدین، وجه و...اثبات نموده و آنها را تأویل نمی کنند و آنها را صفات خبریه می نامند. به این گروه صفاتیه می گویند.[1]
......
-توحید و صفات ازنظر امامیه
امامیه که از سرچشمه زلال مکتب اهل بیت (علیهم السلام) بهره گرفته و تعلیم یافته است این مسأله را روشن تر تحلیل کرده و راهی میانه رفته اند، امامیه عین ذات مقدّسه را بدون هیچ پیرایه و پیوستگی منشأ تمامی صفات کمال و جمال و جلال می دانند، زیرا هر چه وصف کمال در عالم هستی هست، از ذات او نشأت
.......................
توحید از نظر مولا امیرالمومنین (علیه السلام)
اَوَّلُ الدِّینِ مَعرفتُه و کَمالُ مَعرفَتِه التَّصدیقُ به و کمالُ تَصدِیقِ به توحیدُهُ وَ کَمالُ توحیدِه الإِخلاصُ لَهُ وَ کَمالُ الإخلاصِ له نَفیُ الصِّفات عَنه لِشهادَه کُلِّ صِفَه أَنَّها غیرُ المَوصُوفِ و َشَهادَه کُلِّ مَوصُوفٍ أَنَّه غیرُالصِّفَه. فَمَن وَصَفَ اللهَ سُبحانَه فَقَد قَرَنَه وَ مَن قَرَنَه فَقَد ثَنّاهُ وَ مَن ثَنّاهُ فَقَد جَزَّاَهُ وَ مَن جَزَّاَهُ فَقَد جَهِلَه .[2]
«سرلوحة دین شناخت او (خدا) است و شناخت کامل او باور داشتن او است و باور داشتن کامل او یگانه دانستن او است و یگانه دانستن او اخلاص ورزیدن نسبت به او است و اخلاص ورزیدن به او زدودنِ هرصفتی از او
...................
آیت الله صافی می گوید: «یکی از معنای توحید و صفات، اینکه ذات و صفت واحد است و موصوف غیر صفت نیست.[3]
-صفات الهی
صفات الهی در تقسیمی به دو گونه است: صفات عقلیه و صفات خبریه.
صفات عقلیه: صفاتی که عقل بر اثبات یا نفی آن در مورد خداوند داوری می کند، صفات عقلیه گویند.
عالم و قادر و حی است و مرید و مدرک هم قدیم و ازلی، هم متکلم صادق.
نه مرکب بود و نه جسم نه مرئی نه محل بی شریک است و معانی تو غنی دان خالق.[4]
صفات خبریه: صفاتی در قرآن و احادیث وارد شده که جز نقل، مدرک دیگری برای آنها نیست مانند: الف-ید الله «یَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَیْدِیهِمْ ...»[5] (آنان که با تو بیعت می کنند، در واقع با خدا بیعت می کنند دست خدا بالای دست آنها است).
...........
اعضاء و جوارح
الف: در آیه نخست می گوید: (آنان که با تو بیعت می کنند-دست تو را به عنوان بیعت می فشرند- همانا با خدا بیعت می کنند، سپس می گوید: دست خدا بالای دست های آنان است یعنی قدرت خدا برتر از قدرت آنها است).
..............
- صفات خبری و آیات متشابه
«مراد از آنها صفاتی هستند که ذات پروردگار را به تفصیل توصیف می کنند و صفاتیه قدیم اعم از مشبّهه، مجسّمه، اهل حدیث و اشاعره آنها را از نگاه هستی شناختی
...........
- اثبات صفت نفس
یکی از موارد آیات متشابه در بحث توحید و صفات، بحث نفس داشتن خداوند است که در چند آیه علمای سَلَف برای خداوند بیان می کنند .
............
- صفت نفس از نظر آلوسی
خداوند پیامبر را نهی کرد از طرد کردن و دور نمودن گروهی که بر پیامبر اکرم وارد می شوند، و منظور از – بِآیاتِنا- آیات قرآنی، یا هردلیل و آیه ای را شامل می شود یعنی ایمان می آورند به هر چیزی که واجب است به آن ایمان آوردن به سبب نازل شدن آیه یا دقت در آنها و استدلال به
...........
-صفت نفس از نظر علّامه طباطبایی
علامه طباطبایی در المیزان در باره آیه «کَتَبَ رَبّکُم علی نفسِهِ الرَّحمة»[6] می فرماید: خداوند رحمت را بر خود واجب کرده و محال است که کاری از کارهای او معنون به عنوان رحمت نباشد. در این آیه امر می کند به
...........
-آیه تحذیر
دومین آیه ای که در باره اثبات صفت نفس خداوند مطرح شد: قوله تعالی: «وَ یُحَذِّرُکُمُ اللَّهُ نَفْسَهُ »[7] (و خدا شما را از عذاب خودش مىترساند).
............
-انتساب به نفس
سومین آیه بر ای اثبات نفس قوله تعالی: «وَ اصْطَنَعْتُکَ لِنَفْسى»[8] یادآوری سخن خداوند در آیه «وَاَنَا اخْتَرَْتُک»[9] است، و زمینه سازی برای فرستادن حضرت موسی و برادرش هارون بسوی فرعون، در حالی که به همراه برادرش است، بعد از یادآوری نعمت های گذشته که برای اطمینان آن حضرت بیان فرموده است.
............
-اثبات صفت وجه
یکی از صفاتی که برخی متکلمان مانند سلفیه، مشبهه و مجسمه بر اساس ظواهر آیات و روایات برای خداوند اثبات می کنند وجه است.
............
وجه یعنی ذات خدا: آلوسی می گوید: «لَا اِلَهَ اِلَّا هُو» هیچ موجودی و معبودی نیست مگر او و هر موجودی معدوم است مگر وجه او یعنی ذات خدای سبحان عزّ و جلّ.
بیان مطلب اینکه وجود در غیر خدای سبحان، ذاتی نیست بلکه وابسته و مرتبط و مستند به ذات واجب تعالی است در هر لحظه و زمان، عدم را می پذیرد و در معرض عدم است، پس وجود غیرخدای متعال مانند عدم و نیستی است و این بیان را بسیاری از مفسران و حکماء اختیار نموده اند. در این کلام الهی تشبیه ادبی است وجه یعنی ذات الهی که در این صورت مجاز مرسل می باشد و آن مجاز شایع است و این صفت وجه از صفات الهی به خاطر شرافت و رفعت نسبت به دیگر صفات مختص شد.
.................
بررسی اقوال در معنای وجه
الف- اگر مراد از «وجه» صفات کریمه باشد که هر چیزی به زودی جاخالی کرده و به درگاه خدا می رود، مگر صفات کریمه خدا که سرچشمه فیض وجود بوده و بدون وقفه و بی نهایت مشغول افاضه فیض هستند و معبود هم باید این چنین باشد و بطلان در ذات او، و انقطاع در صفات فیاضه او راه نداشته باشد و غیر از خدا، هیچ معبودی این طور نیست، پس هیچ معبودی جز خدا نیست.
............
وجه یعنی ذات خدا و مَجاز بودن استعمال آن برای خدا
قوله تعالی «وَ یَبْقَى وَجْهُ رَبِّکَ ذُو الجَْلَالِ وَ الْاکْرَام»[10] دومین آیه متشابه در بحث اثبات وجه برای خدا، آیه فوق است.
............
مطابقت وجه با صفات کریمه
علامه طباطبایی می فرماید: «وَ یَبقَی وَجهُ رَ بِّکَ» وجه هر چیزی عبارت است از سطح بیرونی آن، از آنجایی که خدای تعالی منزه است از جسم داشتن و داشتن حجم و سطح، این کلمه در مورد خدای تعالی عبارت می شود از نمود خدا و نمود خدا همان صفات کریمه اوست که بین او و خلقتش واسطه اند و برکات و فیض او به وسیله آن صفات بر خلقتش نازل می شود و خلایق آفرینش و تدبیر می شوند و آن صفات عبارتند از: علم، قدرت، شنوایی، بینایی، رحمت، مغفرت و رزق و امثال اینها.[11]
...............
وجه یعنی جهت خدا:
قوله تعالی: « وَ لِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَ الْمَغْرِبُ فَاَیْنَمَا تُوَلُّواْ فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ وَاسِعٌ عَلِیم»[12]
آلوسی می گوید: مشرق مکانی که خورشید از آنجا طلوع می کند و مغرب مکانی که در آنجا خورشید غروب می کند و مشرق و مغرب کنایه از مالکیت و فرمانروایی همه زمین است، و به هر طرف توجه و رو کنید آن جهت، جهت قبله است، و آنجا جهت خدای سبحان است که به آن فرمان داده شده اید، پس بنابراین هر مکانی، سمت و جهت خداست و مکان، اختصاص به مسجد ندارد.[13]
.............
شنوایی و بینایی از نگاه علامه
«سُبْحَانَ الَّذِى أَسْرَى بِعَبْدِهِ لَیْلاً مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ إِلىَ الْمَسْجِدِ الْأَقْصَا الَّذِى بَارَکْنَا حَوْلَهُ لِنُرِیَهُ مِنْ ءَایَاتِنَا إِنَّهُ هُوَ السَّمِیعُ الْبَصِیر»[14]
(پاک و منزه است خدایى که در مبارک شبى بنده خود (پیامبر اکرم) را از مسجد حرام (مکه معظمه) به مسجد اقصایى که پیرامونش را (به قدوم خاصان خود) مبارک ساخت، سیر داد تا آیات خود را به او بنمایاند که همانا خداوند شنوا و بیناست).
..................
اعین کنایه از مراقبت کامل
قوله تعالی: «تَجرِى بِأَعْیُنِنَا جَزَاءً لِمَن کاَنَ کُفِرَ»[15]
آلوسی در روح المعانی می نویسد: تعبیر- بِأعیُنِنا- کنایه لطیفى است از توجه مخصوص و مراقبت کامل از چیزى یعنى جریان کشتى نوح (علیه السلام) در عین اینکه نعمتی بر قومش بود،که خداوند به آنان عنایت کرده بود و باعث نجات سرنشینان گردید، کیفر کسانى هم بود که کفر ورزیدند، عقوبتی بود علیه کفار و به نفع کسى که نبوتش انکار شده بود، و آن نوح بود که قومش به دعوتش کفر ورزیدند و هر پیامبری را خداوند با نعمت هایی بر قومش می فرستد.[16]
.............
فهرست منابع
- 1. قرآن کریم.
- آلوسی، محمود، روح المعانی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1405 ق.
- ابن عربی، محی الدین محمد، تفسیر ابن عربی، بیروت، دار احیاء تراث العربی، 1422 ق .
- ابن فارس، احمد، معجم مقایس اللغة، تحقیق عبدالسلام، محمد هارون، قم، مکتب الاعلام الاسلامی، 1410 ق.
- ابن کثیر، اسماعیل، تفسیر القرآن العظیم، بیروت، دار المعرفة، 1415 ق.
.....................
.........................
مبانی نظری مسئولیت پیامبر از دیدگاه قرآن
| دسته بندی | علوم انسانی |
| بازدید ها | 0 |
| فرمت فایل | docx |
| حجم فایل | 64 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 34 |
مبانی نظری مسئولیت پیامبر از دیدگاه قرآن
توضیحات: فصل دوم پایان نامه کارشناسی ارشد (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)
همراه با منبع نویسی درون متنی به شیوه APA جهت استفاده فصل دو پایان نامه
توضیحات نظری کامل در مورد متغیر
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب
منبع : انگلیسی وفارسی دارد (به شیوه APA)
نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت doc
قسمتی از متن مبانی نظری
خلاصه ای از کار:
تعریف مسؤولیت در لغت و اصطلاح
این واژه، از ریشه‌ی سَأَلَ به معنی پرسیدن و درخواست کردن است. مسؤولیت، مصدر جعلی از اسم مفعول سَأَلَ و به معنی موظف بودن به انجام دادن کاری می‌باشد. مسؤول بودن، یعنی:
1ـ موظف دانستن خود به انجام دادن کاری. این معنی در سوره‌ی فرقان آیه 16 بیان شده است: «لهَُّمْ فِیهَا مَا یَشَاءُونَ خَلِدِینَ کاَنَ عَلی رَبِّکَ وَعْدًا مَّسُْئولا. جاودانه هر چه بخواهند در آن جا دارند. پروردگار تو مسئوول [تحقق] این وعده است.»
..............................
منشأ مسؤولیت
منشأ مسؤولیت یا افراد است یا قرارداد و یا پروردگار. در این پژوهش، سخن از مسؤولیتی است که خداوند بر دوش پیامبرانش گذاشته؛ از این رو، پیامبران در برابر انسان‌ها پاسخگو نبودند و تنها در برابر خداوندی که مسؤولیت بر عهده‌ی آنها نهاده پاسخگو بودند. همچنان که در سوره‌ی جن آیه 21 فرمود: «قُلْ إِنیِ لَا أَمْلِکُ لَکمُْ ضَرًّا وَ لارَشَدًا.»
..............
رابطه‌ی مسؤولیت با اهلیت یا قابلیت و توانمندی فرد
هنگامی که واگذاری مسؤولیت از سوی آفریدگار باشد، با توجه به اینکه خداوند به تدبیر امور مصالح مردم داناتر می‌باشد، از میان هر مردمی هر که را مصلحت بداند، او را مسؤول قرار می‌دهد. پس هر کسی که ویژگی‌های مناسب داشته باشد، از سوی پروردگار دارای مسؤولیت می‌شود. همچنان که در سوره‌ی آل عمران آیه 56 می‌فرماید: «قُلِ اللَّهُمَّ مالِکَ الْمُلْکِ تُؤْتِی الْمُلْکَ مَنْ تَشاء... بگو: «بار خدایا! فرمانروایی از آن توست؛ هر کس را که خواهی، فرمانروایی بخشی...»
.............
مسؤولیت‌های پیامبر در قرآن
در پیشگفتار، به مهم‌ترین مسؤولیت‌های پیامبر در قرآن اشاره شد مانند: تبشیر، انذار، تذکر، دعوت به سوی خدا، خواندن آیه‌های خداوند برای مردم، آموختن کتاب و حکمت به آنان، تزکیه آنها و قضاوت در اختلاف‌های‌شان؛ ولی چون موضوع این پژوهش مسؤولیت سیاسی پیامبر در زمینه‌ی روابط خارجی می‌باشد، از شرح دیگر مسؤولیت‌های ایشان خودداری می‌شود.
مسؤولیت سیاسی پیامبر
آیه‌هایی که در باره‌ی مسؤولیت سیاسی پیامبر در قرآن کریم آمده، به چند دسته تقسیم می‌شود:
1 ـ آیه‌هایی که به مساله‌ی اطاعت از پیامبر میپردازند
این دسته از آیات، اطاعت از پیامبر را به شکلهای گوناگون مورد توجه قرار دادهاند. در مواردی «اطاعت شدن» از اهداف ارسال همه‌ی پیامبران معرفی می‌شود:
ــ «وَ مَا أَرْسَلْنَا مِن رَّسُولٍ إِلَّا لِیُطَاعَ بِإِذْنِ اللَّهِ... و ما هیچ پیامبری را نفرستادیم مگر آنکه به توفیق الهی از او اطاعت
....................
معنای اطاعت از پیامبر
اکنون با توجه به معنای اطاعت که عبارت از فرمانبرداری است، اگر پیامبران از سوی خود هیچ امر و نهیای نداشته
...........
تفویض کارها به پیامبر
با توجه به آن چه گذشت و نیز با توجه به آیات زیر روشن می‌شود که خداوند کارهایی را به پیامبران تفویض کرده تا با اذن او در میان مردم به آن چه صلاح آنان در آن است، فرمان دهند و مردم نیز لازم است از ایشان اطاعت کنند.
این آیه‌ها، برخی فرمان‌های پیامبران را به اقوام خود نقل می‌کنند. مانند فرمان موسی به هارون که از او میخواهد در میان مردم بماند و آنان را به سوی صلاح پیش ببرد «... وَ قَالَ مُوسی لِأَخِیهِ هَرُونَ اخْلُفْنی فی قَوْمِی وَ أَصْلِح... و موسی [هنگام رفتن به کوه سینا] به برادرش هارون گفت: «در میان قوم من جانشینم باش، و [کار آنان را] اصلاح کن» (اعراف/142).
.................
محدوده‌ی اطاعت از پیامبر
از مسائلی که درباره اطاعت از پیامبر مطرح است، محدوده ای است که بر مؤمنان لازم است در آن محدوده، مطیع
...........
شبهات درباره‌ی اطاعت از پیامبر
شبهاتی درباره اطاعت از پیامبران مطرح شده که دستهای از آنها مربوط به مساله دین به طور مطلق و نقش آن در زندگی مردم است و برخی دیگر، بویژه به دین اسلام مربوط می‌شود. هر چند بحث درباره‌ی قسمت اول، از موضوع.
............
نفی دخالت پیامبر در امور مردم
یکی از آیه‌هایی که با آنها برای نفی امور از پیامبر استدلال شده، این است:
«لَیْسَ لَکَ مِنَ الْأَمْرِ شیْءٌ أَوْ یَتُوبَ عَلَیهِْمْ أَوْ یُعَذِّبَهُمْ فَإِنَّهُمْ ظَالِمُون. هیچ یک از این کارها در اختیار تو نیست یا [خدا] بر آنان میبخشاید یا عذاب‌شان می‌کند؛ زیرا آنان ستمکارند.» (آل عمران/128)
............
حافظ، وکیل، مسلط، جبار نبودن پیامبر
آیات دیگری که درباره‌ی ارتباط نداشتن رسالت پیامبر با امور اجتماعی به آنها استدلال شده، آیه‌هایی است که
...........
انحصار وظیفه‌ی پیامبر در بشارت و هشدار دادن
در زمینه‌ی نفی وظیفه‌ی پیامبر برای دخالت در امور اجتماعی، به آیه‌هایی استدلال شده که ایشان را انحصارا نذیر یا نذیر و بشیر میخوانند: «إِنْ أَنتَ إِلَّا نَذِیر. تو جز هشدار دهندهای [بیش] نیستی.» (فاطر/23) « إِنْ أَنَا إِلَّا نَذِیرٌ وَ بَشِیرٌ
................
2 ـ آیه‌هایی که ولایت پیامبر و اولویت ایشان نسبت به مؤمنان را مطرح می‌کنند
کلمه‌ی ولایت، همواره مقارن با نوعی تسلط بر امور فردی یا اجتماعی است. از این رو، در اینجا در چارچوب آیه‌هایی که ولایت پیامبر را مطرح می‌کنند، به بررسی محدوده‌ی ولایت پیامبر اکرم میپردازیم.
..........
3 ـ آیه‌هایی که در زمینه‌ی حکم پیامبر سخن میگویند
دسته سوم از آیه‌هایی که به مسؤولیت سیاسی پیامبر میپردازند، ایشان را حاکم در میان مردم معرفی می‌کنند. این
.............
معنای حکمیت پیامبر
سیاق آیات با اختصاص آن به مورد قاضی تحکیم که در خصوص آیه 36 سوره‌ی احزاب احتمال داده شده، منافات دارد; زیرا:
............
4 ـ آیه‌هایی که پیامبر را محور امور اجتماعی معرفی می‌کنند
محور بودن انبیا در ایجاد قسط در جامعه
قرآن کریم، یکی از اهداف بعثت انبیا را اقامه‌ی قسط در جامعه انسانی معرفی می‌کند:
...............
اجازه گرفتن از پیامبر هنگام شرکت در امور اجتماعی
در سوره‌ی نور، خداوند بر محوریت پیامبر در امور اجتماعی تاکید می‌کند و مؤمنان را کسانی قلمداد می‌کند که در این امور، تابع او هستند: «إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ ءَامَنُواْ بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ إِذَا کَانُواْ مَعَهُ عَلی أَمْرٍ جَامِعٍ لَّمْ یَذْهَبُواْ حَتی.........
............
محور بودن پیامبر در امور مالی جامعه
از محورهای مهم در امور اجتماعی، امور مالی است. در اسلام، سه محور مهم برای تحقق عدالت اجتماعی در این
..................
5 ـ آیه‌هایی که مؤمنان را به ایمان به پیامبر فرا میخوانند
در قرآن کریم آیه‌هایی وجود دارد که مؤمنان را به ایمان به خداوند و رسول فرا می‌خواند. در بعضی از این آیات، خداوند و رسول هر دو ذکر شده‌اند:
.............
منابع:
1- قرآن کریم
2ـ فرهنگ روبرت Le petit Robert پاریس: انتشارات روبرت، 1992 ص. 1688
3ـ تفسیر المیزان، ج4، ص39; التبیان، ج3، ص236; تفسیر المنار، ج5، ص180.
........................
مبانی نظری رویکرد قرآن به جایگاه سیاست خارجی و روابط بین‌الملل در حکومت نبوی
| دسته بندی | علوم انسانی |
| بازدید ها | 0 |
| فرمت فایل | docx |
| حجم فایل | 160 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 55 |
مبانی نظری رویکرد قرآن به جایگاه سیاست خارجی و روابط بین‌الملل در حکومت نبوی
توضیحات: فصل دوم پایان نامه کارشناسی ارشد (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)
همراه با منبع نویسی درون متنی به شیوه APA جهت استفاده فصل دو پایان نامه
توضیحات نظری کامل در مورد متغیر
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب
منبع : انگلیسی وفارسی دارد (به شیوه APA)
نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت doc
قسمتی از متن مبانی نظری
خلاصه ای از کار:
رویکرد قرآن به جایگاه سیاست خارجی و روابط بین‌الملل در حکومت نبوی
روابط خارجی، به مجموعه‌ی روابط فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی سیاسی ودیپلماسی میان دولت‌ها و ملت‌ها گفته می شود. تفاوت روابط خارجی با سیاست خارجی درآن است که سیاست خارجی به مفهوم امروزی خود، تنها به سیاست‌هایی گفته می شود که مجری آنها وزارت خارجه‌ی دولت‌ها باشد و از کانال آن وزارت پایه‌ریزی گردد. به دیگر سخن، سیاست خارجی عبارت است از سیاست یک دولت در کنش متقابل با دیگر دولت ها و ملت‌ها.
...................
اهداف سیاست خارجی پیامبر
رسالت پیامبر که خاتم پیامبران است، دو ویژگی عمده دارد: جهانی و جاودانگی؛ این دو ویژگی نشان می‌دهد که اسلام عقیده‌ای است فراتر از سرزمین یا سرزمین‌های خاص؛ بلکه به تمامی افراد با تفاوت‌های نژادی، قومی تعلق دارد. قرآن نیز بر این دو حقیقت تصریح دارد: «وَ مَا أَرْسَلْنَاکَ إِلَّا کَافَّةً لِّلنَّاسِ بَشِیرًا وَ نَذِیرًا وَ لَکِنَّ أَکْثرََ النَّاسِ لَا
...........................
دیپلماسی پیامبر را در سه سطح میتوان تحلیل کرد:
الف ـ دیپلماسی با قبایل عرب و یهودیان;
ب‌ـ دیپلماسی با دولتهای همجوار;
ج‌ـ دیپلماسی با قدرت‌های بزرگ ایران و روم.
دیپلماسی با قبایل عرب و یهود
قبیله‌های شبه جزیره عربستان
قبیله، گروهی از خانواده‌های خویشاوندی بود که به دلیل رابطه نسبی و سببی و انگیزه زندگی مشترک در این سرزمین گرد هم آمده و تحت ریاست شیخ قبیله که معمولاً کهنسال‌ترین و یا مقتدرترین عضو قبیله بود، طبق یک سلسله رسم‌ها و سنت‌ها و مقررات عرفی مشترک، اداره می‌شد. هر قبیله به صورت یک جامعه‌ی سیاسی بود.
....................
روابط با مسیحیان نجران
دیپلماسی پیامبر در برخورد با مسیحیان نیز در راستای دعوت به آیین جدید بوده است. برای این منظور، پیامبر نامه‌ای با این مضمون به اسقف نجران نوشت:
به نام خدای ابراهیم و اسحاق و یعقوب. از محمد، پیامبر خدا به اسقف نجران. خدای ابراهیم و اسحاق و یعقوب را ستایش می‌کنم و شماها را از پرستش بندگان، به پرستش خدا دعوت می‌نمایم. شما را دعوت می‌کنم که از ولایت بندگان خدا خارج شوید و در ولایت خدا وارد آیید؛ و اگر دعوت مرا نپذیرید، باید به حکومت اسلامی مالیات بپردازید. در غیر این صورت، به شما اعلان خطر می‌شود.[1]
...............
روابط با دولتهای همجوار
الف‌ـ دولتهای منطقه
1ـ دولت یمن
کشور یمن در ناحیه جنوب شرق عربستان و اقیانوس هند در جنوب آن و دریای سرخ در مغرب آن قرار دارد. بارش منظم باران در این منطقه، باعث تمدن و آبادانی آن شده بود. بازرگانان یمن تجارت شرق دور را به عهده داشتند. و اروپای قدیم را به آسیا مرتبط می‌کردند. مسیحیت در این منطقه توسط حبشه ترویج می‌شد؛ اما پادشاهی «ذونواس» در قرن ششم و گرایش وی به یهودیت باعث شد که مسیحیان در تنگنا قرار بگیرند. و عده‌ی زیادی از آنها به دستور ذونواس در خندق‌های آتش کشته شوند.[2]
......................
دیپلماسی با قدرت‌های بزرگ ایران و روم
روابط خارجی پیامبر در اواخر عمر ایشان از سطح قبایل و دولتهای کوچک منطقه فراتر رفت و تا مرکز قدرت‌های بزرگ آن روز، یعنی ایران و روم گسترش یافت. این دو قدرت، همیشه در سرزمین عربی به جنگ‌های
..............
جغرافیای سیاسی جهان در عصر پیامبر
سال تولد پیامبر را 570 میلادی دانسته‌اند. پس باید سال‌های بعثت، هجرت، و رحلت وی به ترتیب سال‌های 610 ، 622 و 633 میلادی باشد. بررسی روابط دولت پیامبر با سایر قدرت‌های آن زمان، مستلزم شناخت قدرت‌ها و حکومتهای آن عصر می‌باشد.
دولتهای بزرگ ایران و روم شرقی
ایران در آن زمان تحت حکومت ساسانیان بود؛ و چون امپراتوری روم شرقی مسیحیت را به عنوان مذهب رسمی
.........
سیاست خارجی پیامبر
با توجه به آنچه در باره‌ی وضعیت دولت پیامبر و خطرهایی که آن را تهدید می‌کرد، گفته شد، سیاست خارجی پیامبر را بررسی می‌کنیم:
اعزام سفیر و فرستادن نامه برای سران کشورها
مأموریت و رسالت الهی پیامبر جهانی بود و به هیچ وجه منحصر در مدینه یا حجاز نبود؛ به این خاطر، ایشان پس از تشکیل دولت خود در مدینه، با دولت های بیگانه روابط برقرار ساخت و با اعزام سفیر و ارسال نامه به سران دیگر کشورها، رسالت خود و اصول سیاست خارجی دولت خویش را اعلام کرد.[3]
..................
تأسیس اداره‌ی رسایل و ترجمه
این اداره از چند نفر از اصحاب تشکیل شده بود که وظیفه‌ی ترجمه نامه‌ها و گفتگوهای رسول اکرم وهیأت‌های خارجی را بر عهده داشت.
بستن پیمان‌های سیاسی
پیامبر اکرم پس از هجرت به مدینه، برخوردهای گوناگونی با یهودیان این شهر داشته که از این میان، جنگ‌های......................
الف ـ پیمان عمومی
یکی از اقدامات رسول خدا در آغاز هجرت، انعقاد قراردادی میان مهاجرین و انصار بود که در آن، از یهود هم فراوان یاد شده است. با وجود اهمیت فراوانی که تاریخ نویسان متاخر برای این پیماننامه قائلاند و آن را از
.................
پیمان با سه گروه معروف یهود
متن این قرارداد را که رسول خدا با سه طایفه‌ی بنینضیر، بنیقریظه و بنی قینقاع امضا کرده، مرحوم طبرسی در «اعلامالوری» از علیبن ابراهیم نقل کرده است. متاسفانه این متن هم مورد بیتوجهی همه‌ی مورخان قرار گرفته و........................
.................
تلاش برای صلح با یهودیان خیبر
یکی از حرکتهای پیامبر در سال ششم قمری که به سریه شهرت یافت، اعزام عبدالله بن رواحه همراه گروهی از مسلمانان به خیبر است. بیش‌تر مورخان این حرکت را به نام سریه ثبت کرده، میگویند: «پیامبر، عبدالله را برای کشتن اسیر بن رزام به خیبر فرستاد»؛[4] اما دلایل و شواهد حاکی از آن است که این حرکت برای کشتن این چهره یهودی نبوده بلکه پیامبر این گروه را با هدف برقراری صلح با یهود خیبر و گفتگو با بزرگ آنان (اسیر بن رزام) فرستاده است؛[5] ولی به طور اتفاقی
.....................
پذیرش هیأت‌های خارجی
پیامبر در مدینه خانه ای ایجاد کرد تا هیأت‌های سیاسی را که برای دیدار وی و یا تشرف به اسلام و یا هدف دیگری به مدینه وارد می شدند، در آن جا بپذیرد.
............
استراتژی‌های پیامبر
استراتژی دعوت
دعوت، استراتژی مقدم پیامبر بود اما تنها استراتژی ایشان نبود و ادامه‌ی آن، بستگی به امکانات و موقعیت داشت. گاهی این استراتژی، زمان مدیدی طول می‌کشید؛ آن چنان که دعوت پیامبر در مکه سیزده سال ادامه داشت بدون اینکه متوسل به استراتژی دیگری شود؛ و گاهی در یک اعلام سه روزه خلاصه می‌شد و اگر مخاطبین، آن را نمی‌پذیرفتند، پیامبر متوسل به شیوه‌ی دیگری می‌شد.
1ـ تقدم دعوت بر جنگ
هیچ گاه مشاهده نشده که پیامبر پیش از دعوت ابتدایی، دست به شیوه‌ی دیگری برای پیشبرد اهداف خود بزنند...............
................
2ـ قاطعیت
............
3ـ انعطاف
............
4ـ استفاده از نقاط مشترک
.........
5 ـ مذاکره و دیپلماسی
............
مصونیت دیپلمات‌های خارجی
از اصولی که پیامبر به آن توجه می‌فرمود، مصونیت دیپلمات‌ها بود. آن چنان‌که آمده، چون فرستاده‌ی مسیلمه کذاب نزد پیامبر آمد، فرمود: «نظر تو راجع به مسیلمه چیست؟» او پاسخ داد: «همان گونه که در نامه نوشته است» رسول خدا فرمود: «به خدا سوگند اگر چنان نبود که مرسوم نیست فرستادگان را به قتل برسانند، هم اکنون گردنش را می‌زدم.»[6]
............
6ـ استفاده از حمایت‌های قومی
.............
7ـ استفاده از عوامل اقتصادی
................
ب ـ استراتژی جنگ
اولین استراتژی پیامبر دعوت بود؛ اما هر گاه که دعوت مؤثر نمی‌افتاد، به تناسب موقعیت، پیامبر شیوه‌ای دیگر به
..................
دیپلماسی فعال در حین جنگ
پیامبر در جنگ، تنها به مسائل نظامی اکتفا نمی‌نمود؛ در کنار جنگ، دیپلماسی به عنوان یک وسیله در جهت تقویت مواضع و به دست آوردن موفقیت‌های بیش‌تر مورد استفاده‌ی پیامبر بود. بسیاری از حرکات نظامی رسول اکرم(ص)، همراه با تحریکات سیاسی بود که در این قسمت به آنها اشاره می‌شود:
انعقاد پیمان‌های سیاسی با قدرت‌های بی‌طرف
...............
خنثی کردن نیروهای مخالف
خنثی کردن نیروهای مخالف، یکی از ابعاد سیاست خارجی و دیپلماسی فعال است و یکی از هدف‌های سیاست خارجی، باید بر این محور استوار باشد که مانع اتحاد قدرت‌های دیگر علیه خود گردد. مثلاً با دادن امتیاز با یکی از
...........
ابتکار عمل و قاطعیت
از ویژگی‌های بارز پیامبر، ابتکار عمل ایشان در صحنه‌ی سیاست خارجی بود. سعی پیامبر بر آن بود تا از موضع برتر
...............
استراتژی صلح
از مسائل مشهود در سیاست خارجی پیامبر، صلح می‌باشد. بررسی صلح در کنار جنگ‌های متعددی که پیامبر داشت، دارای اهمیت بسیاری است. آن چنان که گفته شد، پیامبر پس از تشریع جهاد، حمله‌ی اصلی خود را متوجه
.................
ایجاد زمینه برای تحقق استراتژی
.............
دیپلماسی
.............
تهدید به جنگ
...............
منابع و مآخذ: (فارسی)
1ـ ابن رسته. الاعلاق النفیسه. مترجم: قره چانلو، حسین. تهران: امیر کبیر، 1365.
2ـ ابن فراء. رسل الملوک. (سفیران) مترجم: اتابکی، پرویز. چاپ اول، تهران: سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، 1363.
......................
.........................
......................
1ـ ابن کثیر. البدایة و النهایة. بیروت: داراحیاء التراث العربی، 1412ق، ص 53
3ـ جواد علی. المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام. بغداد: نشر جامعه، 1413ق، ص. 92.
1ـ جعفری، یعقوب. مسلمانان در بستر تاریخ ، ج 1، ص 80.
2ـ بن خیاط، خلیفه. تاریخ الخلیفه. بیروت: دارالکتب العلمیه، 1415ق، ص 34؛ یعقوبی، همان، ج 1، ص 395؛ طبرسی، همان، ج 1، ص 210 و محمد بن حبیب، المحبر. بیروت: دارالافاق، بیتا، ص 119.
3ـ نام این یهودی در منابع گاه اسیر و گاه یسیر و نام پدرش زارم، رازم و رزام ضبط شده است. یکی دیگر از فرماندهان یهود که درجنگ خیبر کشته شد، اسیر نام دارد که هیچگاه به نام پدرش اشاره نشده ولی برخی از مورخان درباره‌ی این دو نفر به اشتباه افتادهاند، برای نمونه ر.ک: واقدی، همان؛ طبرسی، همان و....
2ـ همان، ص 212.
مبانی نظری رویکرد قرآن به جایگاه سیاست خارجی، اصول برقراری ارتباط بین الملل از منظر قرآن
| دسته بندی | علوم انسانی |
| بازدید ها | 0 |
| فرمت فایل | docx |
| حجم فایل | 98 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 43 |
مبانی نظری رویکرد قرآن به جایگاه سیاست خارجی، اصول برقراری ارتباط بین الملل از منظر قرآن
توضیحات: فصل دوم پایان نامه کارشناسی ارشد (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)
همراه با منبع نویسی درون متنی به شیوه APA جهت استفاده فصل دو پایان نامه
توضیحات نظری کامل در مورد متغیر
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب
منبع : انگلیسی وفارسی دارد (به شیوه APA)
نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت doc
قسمتی از متن مبانی نظری
خلاصه ای از کار:
رویکرد قرآن به جایگاه سیاست خارجی
طرح اصول سیاست خارجی اسلام از منظر قرآن، مستلزم آن است که رابطه‌ی دین و سیاست مفروض انگاشته شود. در چارچوب اندیشه جدایی دین و سیاست، زمینهای برای طرح این بحث نخواهد ماند. سیاست خارجی، یکی از بخشهای اساسی سیاست در معنای کلان آن است؛ بنابراین اگر دین در مسائل سیاسی اندیشه نموده، طبیعتا در مسائل سیاست خارجی نیز اندیشیده است. سیاست خارجی، مجموعهای از مسائل سیاسی مرتبط به حوزه‌ی خارجی است و از دو بخش نسبتا ثابت و متغیر برخوردار می‌باشد. قسمت ثابت آن، بیانگر چارچوب کلی سیاست گذاری خارجی است که خط مشیها و استراتژی‌های سیاست خارجی در درون آن تنظیم میگردد; این بخش، عمدتا مبتنی بر آموزههای نظری و نظام ارزشی و ایدئولوژی حاکم است. عناصر متغیر سیاست خارجی ناظر به خط مشیهایی است که متناسب با اوضاع تنظیم و تدوین میگردند.
اسلام دو بخش ثابت و متغیر دارد: ثابت آن ناظر به اصول کلی رفتار دینداران است و در طول زمان ماندگاری دارد؛ اما جنبه‌ی متغیر آن از عرف و ضرورتهای زمانه تاثیر می‌گیرد. بخش متغیر سیاست خارجی به این جنبه برمیگردد؛ زیرا در شرایط و مقتضیات زمانه تغییر مشی می‌دهد; بنابراین، اندیشه‌ی دینی در مورد مسائل سیاسی و مدیریت اجتماعی، در حیطه‌ی طرح کلیات و اصول محدود میگردد. مسائل روابط بین الملل و سیاست خارجی به شکل امروزی و در قالب یک سیستم آکادمیک و منسجم، محصول قرون اخیر به خصوص دوره‌ی پس از جنگ جهانی دوم است; ولی برخی مسائل آن، نظیر روابط خارجی و مسائل جنگ و صلح به قدمت تاریخ بشر سابقه دارد. چنین نگرشی، طرح بحث سیاستخارجی اسلامی را تبیین می‌کند؛ زیرا به گفته‌ی «هالستی» اگر یکی از مهم‌ترین مسائل روابط بین‌الملل را مطالعه‌ی دو پدیده‌ی جنگ و صلح بدانیم، مطالعه‌ی مسائل جهانی به دورههای پیش از میلاد باز میگردد و اثر تاریخی «توسیدید» پیرامون جنگ‌های «پلوپونز» از قدیمیترین متون این رشته محسوب میگردد.[1]
..................
اصول سیاست خارجی اسلام
همانگونه که اشاره شد، مقصود از اصول سیاست خارجی، مجموعهای از آموزههای دینی است که چارچوب کلان سیاست خارجی دولت اسلامی را شکل می‌دهد. این مجموعه از خصلت ماندگاری برخوردار است و از نظر تفسیری بر دیگر مسائل سیاست خارجی حکومت دارد. یکی از پژوهشگران مسلمان در تعریف اصول سیاست خارجی میگوید: «مقصود از اصول سیاستخارجی، مبادی و اساس روابط خارجی دولت اسلامی است که منابع دینی، آنها را به عنوان چارچوب تنظیم روابط خارجی مطرح می‌کند.»[2]
..............
1ـ اصل توحید
محور آنچه قرآن مردمان را بدان خوانده، یک اصل بیش نیست؛ اصل ایمان به خدا ـ رب العالمین ـ و اینکه هیچ
..........
2ـ اصل ولاء
مسلمان همواره باید بداند که عضو جامعه‌ی اسلامی است. غیر مسلمان نیز عضو یک پیکر دیگر است. عضو پیکر
.....................
3ـ اصل دعوت و جهاد
از میان اصول سیاست خارجی اسلام، شاید این اصل بیش از همه حائز اهمیت بوده و بیش‌تر از دیگر محورها مورد
.............
4ـ اصل عدالت
اسلام دینی است که جهان انسانیت را واحدی یکنواخت دانسته و بنیاد تبعیض و تفرقه را از بیخ برکنده است. این روش نسبت به همه عمومیت داشته و هیچ گونه فرقی میان سیاه و سفید، زن و مرد، غنی و فقیر نخواهد بود. به همین علت عدالت در آیات قرآنی جایگاه ویژه‌ای دارد، تا جایی که یکی از اهداف پیامبران برپایی قسط می‌باشد. خداوند متعال در قرآن کریم سوره حدید، آیه 21 می‌فرماید:
« لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَیِّنَاتِ وَ أَنزَلْنَا مَعَهُمُ الْکِتَابَ وَ الْمِیزَانَ لِیَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْط... ما پیامبران خود را با معجزات فرستادیم و همراهشان کتاب و میزان عدل نازل کردیم تا مردم به راستی و عدالت گرایند...»
.............
5ـ اصل ظلم ستیزی و نفی سلطه‌ی کافران
عنوان نفی سلطه‌ی کافران، برگرفته از نص آیه قرآن است: «... وَ لَن یجَْعَلَ اللَّهُ لِلْکَافِرِینَ عَلی المُْؤْمِنِینَ سَبِیلا. و خداوند هرگز بر [زیانِ] مؤمنان، برای کافران راه [تسلّطی] قرار نداده است.» (نساء/141)
............
6ـ اصل عزت اسلامی
اصل عزت در روابط خارجی دولت اسلامی، بیانگر برتری تعالیم اسلامی و به دنبال آن، برتری جوامع اسلامی است. اصل عزت اسلامی در روابط خارجی، ناظر به جامعیت و مقبولیت دین اسلام است که خداوند این دین آسمانی را کاملترین و برترین دین دانسته و به صراحت بر مقبول نبودن دیگر دینها تاکید دارد: «إِنَّ الدِّینَ عِندَ اللَّهِ الْاسْلَامُ... » (آل عمران/19)
..........
7ـ اصل التزام به پیمان‌های سیاسی
اصل وفای به عهد، یکی از دستورهای مؤکد اسلام است که آیات بسیاری به آن توصیه کردهاند. مانند: اسراء آیه 34، بقره آیه 177، مؤمنون آیه 8 ، معارج آیه 32، مائده آیه 1، و آلعمران آیه 76. عمره‌ی قضاء طبق بند 8.
.................
اصول حاکم بر روابط سیاسی میان جوامع (نه دولت‌ها) از دیدگاه قرآن
1ـ عدالت
یکی از اصولی که در قرآن کریم بسیار مورد تأکید و اهتمام قرار گرفته، مسأله عدالت است: «یاأَیهَا الَّذِینَ ءَامَنُواْ کُونُواْ قَوَّامِینَ لِلَّهِ شُهَدَاءَ بِالْقِسْطِ وَ لا یجْرِمَنَّکُمْ شَنَئَانُ قَوْمٍ عَلَی أَلاَّ تَعْدِلُواْ إِعْدِلُوا هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَی. ای کسانی که ایمان آوردهاید، برای خدا به داد برخیزید [و] به عدالت شهادت دهید، و البتّه نباید دشمنی گروهی شما را بر آن دارد که عدالت نکنید. عدالت کنید که آن به تقوا نزدیکتر است و از خدا پروا دارید که خدا به آنچه انجام میدهید آگاه است.» (مائده /8)
..........
2ـ تعادل در روابط و حفظ احترام متقابل
اصل اعتماد متقابل، پشتوانه‌ی فعالیت‌های هماهنگ اجتماعی و همکاری در سطح وسیع می‌باشد. همین معنا در روابط بین المللی و در سطح جهانی نیز صادق است. یکی از مصادیق بارز و تعیین کننده به عنوان ضامن اجرای این...................
3ـ حفظ سیادت اسلام
حفظ سیادت اسلام و جامعه‌ی اسلامی از جمله وظایف مسؤولان نظام اسلامی است که نقض آن از حدود اختیارات مسلمانان خارج بوده و بر اساس قاعده‌ی نفی سلطه‌ی کافران، حتی تعهدات بین المللی نیز نمیتواند ناقض آن باشد. این اصل کلی را فقها تحت عنوان «أَلإِسْلامُ یعْلُو وَ لایعْلی عَلَیهِ» به صورت یک قاعده‌ی حقوقی[3] در فروع و موارد
............
اقسام بیگانگان در ارتباط با مسلمانان
قرآن در یک دسته بندی، ارتباط با بیگانگان را به سه قسم تقسیم می‌کند:
................
اصل برقراری ارتباط از نظر قرآن
سؤالی که مطرح است اینکه آیا قرآن اصل را بر ارتباط می داند یا جهاد؟ در پاسخ این پرسش، نخست بایـد گفت
................
اصول برقراری ارتباط بین الملل از منظر قرآن
برقراری ارتباط میان ملت‌ها از دیدگاه قرآن، بر اساس پایه‌هایی استوار می باشد که به اختصار به برخی از آنها اشاره خواهیم نمود.
۱ـ اصل برقراری ارتباط با گفتار پسندیده
از آنجایی که در نخستین ارتباط میان انسان‌ها، ذهنیت افراد نسبت به همدیگر شکل می‌گیرد، شایسته است که فرد یا
...............
۲ـ اصل برقراری ارتباط با گفتار نرم
گفتـار نرم در روابط دیپلماتیک اسلام از اهمیت ویـژه‌ای برخوردار است؛ زیرا برقراری ارتبـاط بین‌المللی بر پایه اهدافی صورت می‌گیرد که برای تحقق آنها باید اصولی را به عنوان پیش شرط آن به کار بست تا به مقصد اصلی
............
تعریف و مفهوم تقیه و نقش آن در روابط بین‌الملل
علامه طباطبایی ذیل آیه: «...إِلَّا أَن تَتَّقُواْ مِنْهُمْ تُقَیة... مگر اینکه از آنان به نوعی تقیّه کنید...»
.............
دلایل تقیه در قرآن
نهی از پذیرش دوستی و ولایت کفار، از مسایلی است که در قرآن تأکید فراوانی بر آن شده؛ لیکن تقیه از آن استثنا شده است:
...............
حکم تقیه
تقیه از احکام ثانویه است. موضوع تقیه در موارد مختلف، پذیرای احکام متفاوت پنج گانه می‌باشد؛ به این معنا که تقیه در مواردی ترک یا انجام دادن کاری را مباح، واجب و یا مستحب، و در مواردی دیگر، مکروه یا حرام............
حدود تقیه
وظیفه‌ی هر مسلمانی، نخست انجام احکام اولیهی دین خداست؛ ولی چون اسلام دین آسان است و سعادت دنیا و آخرت را در کنار هم برای انسان میخواهد، بنابراین در مواقعی که میان رعایت حدود الهی و مسایل حیاتی انسان
..............
دیدگاه قرآن در باره‌ی رفتار با اهل کتاب
قرآن در آیات بسیاری یهودیان و اهل شرک را دشمن می‌خواند: «لَتَجِدَنَّ أَشَدَّ النَّاسِ عَدَاوَةً لِّلَّذِینَ ءَامَنُواْ الْیَهُودَ وَ الَّذِینَ أَشرَْکُواْ... مسلّماً یهودیان و کسانی را که شرک ورزیدهاند، دشمنترین مردم نسبت به مؤمنان خواهی یافت...» (مائده/82)
...........
رفتار با اهل کتاب از دیدگاه قرآن
١ـ گذشت کردن و به روی خود نیاوردن بدی‌های آنان: «وَدَّ کَثِیرٌ مِّنْ أَهْلِ الْکِتَابِ لَوْ یَرُدُّونَکُم مِّن بَعْدِ إِیمَانِکُمْ کُفَّارًا حَسَدًا مِّنْ عِندِ أَنفُسِهِم مِّن بَعْدِ مَا تَبَینََ لَهُمُ الْحَقُّ فَاعْفُواْ وَ اصْفَحُواْ حَتی یَأْتیَ اللَّهُ بِأَمْرِهِ... بسیاری از اهل کتاب پس از
...............
رابطه با کافران و مشرکان از دیدگاه قرآن
١ـ بستن قرارداد و همزیستی مسالمت‌آمیز تا زمانی که به پیمان خود یای‌بند هستند: «إِلَّا الَّذِینَ عَاهَدتُّم مِّنَ الْمُشْرِکِینَ ثمَُّ لَمْ یَنقُصُوکُمْ شَیْئًا وَ لَمْ یُظَاهِرُواْ عَلَیْکُمْ أَحَدًا فَأَتِمُّواْ إِلَیْهِمْ عَهْدَهُمْ إِلی مُدَّتهِِمْ إِنَّ اللَّهَ یحُِبُّ الْمُتَّقِین. مگر آن
................
منابع و مآخذ: (فارسی)
1ـ ابن رسته. الاعلاق النفیسه. مترجم: قره چانلو، حسین. تهران: امیر کبیر، 1365.
2ـ ابن فراء. رسل الملوک. (سفیران) مترجم: اتابکی، پرویز. چاپ اول، تهران: سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، 1363.
....................
....................
.................
1ـ کی. جی، هالستی. مبانی تحلیل سیاستبین الملل. مترجم: مستقیمی، بهرام. تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی، 1376.
2ـ نادیه، محمود مصطفی. المدخل المنهاجیه فی العلاقات الدولیة فی الاسلام. المعهد العالمی للفکر الاسلامی، 1996م.
1ـ النجفی، محمد حسن. جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام. ج21، ص 136.
مبانی نظری حقوق شهروندی، حقوق شهروندی از دیدگاه امام خمینی، حقوق شهروندی در غرب
| دسته بندی | علوم انسانی |
| بازدید ها | 0 |
| فرمت فایل | docx |
| حجم فایل | 107 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 35 |
مبانی نظری حقوق شهروندی، حقوق شهروندی از دیدگاه امام خمینی، حقوق شهروندی در غرب
توضیحات: فصل دوم پایان نامه کارشناسی ارشد (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)
همراه با منبع نویسی درون متنی به شیوه APA جهت استفاده فصل دو پایان نامه
توضیحات نظری کامل در مورد متغیر
رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب
منبع : انگلیسی وفارسی دارد (به شیوه APA)
نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت doc
قسمتی از متن مبانی نظری
خلاصه ای از کار:
چیستی و ماهیت حقوق شهروندی
هر فردی به صرف متولد شدن در یک سرزمین موقعیت و شان شهروندی را کسب می کند. ولی مهم این است که هر یک از شهروندان در مراحل رشد و بلوغ خود امکان آن را داشته باشند که با آنچه به آنها به عنوان شهروند تعلق دارد، آشنا شوند تا بتوانند هم در انتخاب هایشان و هم در شیوه عمل شان به اصول و مبانی زندگی جمعی، سیاسی و اجتماعی خود، به عنوان شهروند، نزدیک تر و هماهنگ تر باشند. در فرهنگ اسلام واژه‌هایی مانند: رعیت، امت، ملت، ناس و ابناء به چشم می‌خورد که با واژه شهروند، ارتباط نزدیکی دارند. در میان واژه‌های مذکور، واژه رعیت از نظر مفهوم و بار سیاسی – حقوقی از دیگر واژه‌ها به مفهوم شهروند نزدیکتر است. رعیت به معنای مسوولیت حاکم در برابر مردم، در زبان عربی بار مثبتی دارد(الا کلکم راع و کلکم مسوول عن رعیته). اما مفهوم منفی آن در زبان فارسی و خلط میان این دو معنا موجب شده است که از اطلاق رعیت به مردم در نظام‌های سیاسی امروز، معنایی منفی به ذهن خطور کند. رعیت در زبان فارسی به«گروهی که دارای سرپرست هستند و به کشاورزانی که برای مالک زراعت می‌کنند و به اتباع پادشاه و تبعه یک کشور اطلاق می‌شود[1]». در اسلام هر جا صحبت از رعیت شده، مراد همان حقوق شهروندی امروزی است.
.................
حقوق شهروندی از دیدگاه امام خمینی
در رابطه با حقوق شهروندی از دیدگاه رهبر معظم انقلاب هم باید گفت: از نظر ایشان انقلاب اسلامی مقوله شهروندی را در ایران احیا کرد. ما قبل از انقلاب اسلامی چیزی به نام حقوق شهروندی نداشتیم. آن چیزی که در ایران مطرح بود بحث ارباب، رعیت، عبد و مولا بود نه بحث شهروندی. لذا انقلاب اسلامی را بانی مقوله شهروندی معرفی می کنند و شهروندی که ایشان مطرح می کنند شهروند کریمانه و متعالی است که هم
..................
انواع شهروند
نوع شهروندی به میزان مشارکت شهروندان در عرصه شهروندی اشاره دارد، که ممکن است شهروندان مشارکتی فعال یا منفعلانه داشته باشند. نوع شهروندی می تواند میزان فعالیت یا انفعال شهروندان را در نظام سیاسی مشخص کند. امروزه صاحب نظران و کارشناسان، شهروندی را با معیارها و سبک های متفاوتی تقسیم بندی می کنند و از انواع مختلف شهروندی سخن می گویند. آنها با توجه به معیار قلمرو و دامنه و معیار جهت گیری شهروندی، انواعی از شهروندی را ارائه می دهند.
..................
مولفه های حقوق شهروندی
هر نظام سیاسی بر اساس ماهیت، اهداف و ارزش های خود، مولفه های متفاوتی را برای حقوق شهروندی به رسمیت می شناسد و تعریف ویژه خود را از حقوق شهروندی ارائه می دهد. صاحب نظران برای شهروندی مولفه هایی قائل هستند. آنها با توجه به نوع نگاه خود، مولفه هایی برای شهروندی مطرح می کنند. فالکس[2]، مسئولیت پذیری، بسط ارتباطات انسانی، کل نگری، احترام به اصول اخلاقی و توماس دی[3] ، مشارکت، تعاون، همکاری و دانایی محوری را از ویژگی های شهروندی می دانند. منکلر[4]، احساس تعهد، برابری، کنجکاوی و ترقی طلبی، اطاعت از قانون، توجه به نفع عمومی، مشارکت و غیره را از ویژگی های شهروندی می داند.
...................
نگاهی به تاریخچه حقوق شهروندی
در این مبحث تحولات حقوق شهروندی را به سه دوره حقوق شهروندی در غرب، اسلام و ایران طبقه بندی و به اجمال به تبیین و توضیح آنها خواهیم پرداخت.
«به دنبال تحولات اجتماعی و انقلابهای سیاسی در دوران گذشته و فرو پاشی بنیان حکومتهای خود کامه و پیدایش مفاهیم جدید در ادبیات فارسی و حقوقی، دوره جدیدی در تجربه تاریخی بشر رقم خورد. پیدایش مجالس قانونگذاری، تفکیک قوای حکومتی، تحدید قدرت سیاسی و ظهور قوانین اساسی به عنوان میثاقی عمومی میان حاکمیت سیاسی و شهروندان افق نوینی را در تنظیم و شفافیت روابط متقابل دولت و شهروندان گشود. حقوق و امتیازات شهروندان در قوانین اساسی دولتهای جدید جایگاهی ممتاز یافت[5]».
.................
گفتار نخست: حقوق شهروندی در غرب
در این گفتار نگارنده به بررسی حقوق شهروندی که در یونان باستان ظهور یافته و منشا اندیشه حقوق شهروندی در غرب است و تا دوره حاضر در حال تحول است؛ پرداخته و سپس نگرشی اجمالی به دوران قرون وسطی و پس از رنسانس خواهیم داشت.
بند اول: یونان و رم باستان
................
بند دوم: قرون وسطی
این دوره از سال 395 میلادی سال تجزیه روم باستان آغاز و در سال 1453 میلادی با سقوط قسطنطنیه توسط سلطان محمد فاتح به پایان می رسد. در این دوران عملکرد کلیسا زمینه نفرت عمومی مردم را از کلیسا و
....................
بند سوم: پس از رنسانس
نقطه عطف در تحول مفهوم حقوق شهروندی و تبویب آن را باید در تحولات اروپا پس از قرون وسطی جستجو کرد. عدم رعایت حقوق بشر و اصول اولیه انسانی در آن دوران باعث شد تا اروپائیان به فکر نگارش و اعلام آن بیافتند. اعلامیه حقوق بشر و شهروندی فرانسه در سال 1789 از اولین اسنادی است که در آن این
.........................
گفتار دوم: حقوق شهروندی در اسلام
اسلام به عنوان آخرین و کامل ترین دین الهی در درون خود تمام قواعد و سنت های بشری را دارد؛ که می تواند پاسخگوی تمامی نیازهای اساسی انسان و جامعه بشری باشد. از دیدگاه اسلام، خداوند انسان را موجودی شریف و نمونه قرار داده و مزایایی به او بخشیده است که سایر موجودات از آن محروم هستند. بر روی حق الناس تأکید ویژه ای وجود دارد به طوری که برحق الله مقدم شمرده شده است. در روایات اسلامی آمده است
.....................
گفتارسوم: حقوق شهروندی در ایران
برخی از کارشناسان ایران باستان را پایه‌گذار حقوق شهروندی در جهان می دانند و به منشور صادر شده از سوی کوروش، پادشاه هخامنشی، که بسیاری از مبانی اولیه حقوق بشر و شهروندی را مورد تاکید قرار داده است استناد می کنند. کوروش در این منشور برده داری را ممنوع اعلام کرده و به بازگرداندن همه اسیران و بردگان به سرزمین های متبوعشان دستورداده است. با مطالعه بخشهایی از این اعلامیه که به هنگام فتح بابل از سال ۵۵۰ سال قبل از میلاد صادر شد می فهمیم که کوروش بزرگ دست به سنت شکنی زده و از شیوه مرسوم آن زمان که اعمال سیاست زمین سوخته و قتل عام مغلوبین بوده احتراز می کند و می گوید: سپاهان من، بدون مزاحمت، درمیان شهر بابل حرکت کردند من به هیچ کس اجازه نمی دادم که سرزمین سومر را دچار هراس کند. من احتیاجات بابل و همه عبادتگاههایش را در نظر داشتم و در بهبود وضعشان کوشیدم. من یوغ ناپسند بابل را برداشتم خانه های مخروبه آنان را آباد کردم، من به بدبختی های آنان، پایان بخشیدم.
..............
فهرست منابع
کتب:
1- قرآن کریم(1381). خط عثمان طه. مترجم: مهدی الهی قمشه ای. چاپ دوم. انتشارات اسوه.
2- آشوری، محمد و همکاران(1383). حقوق بشر و مفاهیم مساوات، انصاف و عدالت. چاپ اول. تهران: موسسه تحقیقات علوم جزایی و جرم شناسی.
.....................
........................
....................
1- دهخدا، علی اکبر(1373). لغتنامه. تهران: انتشارات دانشگاه تهران. ص10697.
1 -Faulks.
2 -Tomas Dee.
- Minkler. 3
1- احمدی طباطبائی، سیدمحمدرضا(1388). "حقوق شهروندی با تاکید بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران"، فصلنامه خط اول، رهیافت انقلاب اسلامی، سال سوم، شماره8. ص4.